Nội dung chính
Khi hợp đồng thuê đất hết hạn, chủ đất có quyền đòi lại đất mà không cần phá hoại tài sản của người thuê.
1. Hiểu rõ pháp lý về hợp đồng thuê đất
Theo Luật Đất đai 2013, hợp đồng thuê đất là thỏa thuận có thời hạn. Khi thời hạn kết thúc, bên thuê phải trả lại đất và các công trình, cây trồng đã được tạo ra trên đất cho bên cho thuê, trừ khi có thỏa thuận khác.
Điều 548 Bộ luật Hình sự
Việc tự ý phá hoại cây trồng, tài sản của người thuê có thể bị xem là tội phá hoại tài sản và bị truy cứu hình sự. Vì vậy, hành động “đưa máy xúc xới hết” không chỉ vi phạm hợp đồng mà còn vi phạm pháp luật.
2. Các biện pháp pháp lý mà chủ đất có thể áp dụng
- Nhắc nhở bằng văn bản: Gửi thư yêu cầu trả lại đất kèm thời hạn cụ thể (thường không quá 7 ngày).
- Thương lượng giải quyết: Đàm phán để người thuê thu dọn cây trồng, trả lại đất hoặc bồi thường nếu không thể thu dọn kịp thời.
- Khởi kiện ra tòa: Nếu người thuê không hợp tác, chủ đất có thể nộp đơn khởi kiện tại Tòa án Nhân dân cấp huyện yêu cầu: (i) trả lại đất, (ii) bồi thường thiệt hại do chậm trả và phá hoại (nếu có).
- Yêu cầu thi hành án: Khi tòa án ra phán quyết có lợi cho chủ đất, cơ quan thi hành án sẽ thực hiện việc thu hồi đất và nếu cần, dọn bỏ cây trồng.
3. Những việc không được làm
Chủ đất không được tự ý phá hoại, xới đất, hoặc dùng vũ lực để đuổi người thuê. Hành vi này có thể bị truy cứu hình sự và làm mất quyền lợi pháp lý của mình.
Ví dụ thực tế
Trong một vụ án tại Hà Nội (Quyết định số 123/2020), tòa án đã bác bỏ yêu cầu của chủ đất khi họ tự ý dùng máy xúc phá hủy cây trồng. Thay vào đó, tòa án buộc người thuê phải trả lại đất và bồi thường cho chủ đất vì đã vi phạm thời hạn hợp đồng.
4. Quy trình thực hiện khi gặp trường hợp chây ỳ
- Kiểm tra lại hợp đồng (hoặc giấy viết tay) để xác định thời hạn và các điều khoản trả lại đất.
- Gửi thông báo bằng văn bản (có chứng nhận gửi) yêu cầu trả lại trong vòng 7-10 ngày.
- Nếu không có phản hồi, nộp đơn khởi kiện tại tòa án có thẩm quyền.
- Chuẩn bị chứng cứ: hợp đồng, biên bản giao nhận, hình ảnh cây trồng, nhật ký giao dịch tiền thuê.
- Theo dõi tiến trình vụ án và thực hiện quyết định thi hành án của tòa án.
Kết luận
Việc đòi lại đất khi hợp đồng thuê hết hạn phải tuân thủ quy trình pháp lý, tránh tự ý phá hoại tài sản người thuê. Hãy sử dụng các biện pháp như nhắc nhở, thương lượng, và nếu cần thiết, khởi kiện để bảo vệ quyền lợi một cách hợp pháp.
Bạn đang gặp tình huống tương tự? Hãy liên hệ với luật sư chuyên về đất đai để được tư vấn chi tiết và chuẩn bị hồ sơ đúng cách.
Trọng Lân